سلامت

چرا باید ماهی بخوریم؟

چرا باید ماهی بخوریم؟

پروتئین موجود در گوشت مرغ، گوساله، تخم‌مرغ و پنیر از مواد عمده تامین‌کننده پروتئین حیوانی است. اما گوشت ماهی از ارزش‌های غذایی بالاتری برخوردار است.

پروتئین حاصله از گوشت ماهی دارای کلیه اسیدهای آمینه مورد نیاز بدن برای رشد و نمو است. به همین دلیل گوشت آبزیان برای تامین نیازهای روزانه پروتئین دارای اهمیت بسیار زیادی است.

در گوشت ماهی بافت پیوندی کمتری در مقایسه با سایر گوشت‌ها وجود دارد و می‌توان گفت که تقریبا همه گوشت ماهی مصرف شده به وسیله بدن جذب می‌شود و به همین دلیل است که در بسیاری از بیماری ها، خوردن گوشت ماهی توصیه می‌شود.

بسیاری از غذاهای پرارزش دارای موادی هستند که خوردن آنها ممکن است چندان نافع نباشد. غذاهای حاصل از آبزیان علاوه بر تامین پروتئین‌های مورد نیاز بدن، دارای بسیاری از ویتامین‌ها و مواد معدنی به ویژه ویتامین 12 B هستند. بدیهی است اگر این غذاها توأم با سبزی‌ها مصرف شوند، ارزش آنها به مراتب بیشتر خواهد بود.

در بسیاری از جوامع نصف مرگ و میرها در اثر تصلب شرائین است که حاصل تجمع کلسترول و ایجاد رسوب در عروق خونی است که سبب مسدود شدن رگ‌های تغذیه‌کننده قلب و در نتیجه حملات قلبی و مغزی می‌شود.میزان چربی موجود در ماهی‌ها و سایر آبزیان در مقایسه با گوشت قرمز بسیار کمتر است. بیشتر ماهی‌ها کمتر از 5 درصد چربی دارند. فقط چربی گوشت مرغ بدون پوست مانند ماهی است.

با توجه به مشکلات و تنگناهای غذایی و افزایش روزافزون ناراحتی‌های قلبی و عروقی به ویژه در شهرهای بزرگ کشور، مصرف ماهی و سایر آبزیان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

در دهه 70 معلوم شد که اسکیموهای گریلند با وجود مصرف مقادیر بالای چربی و پروتئین به بیماری‌های قلبی دچار نمی‌شوند. این تفاوت در نوع چربی مصرفی آنهاست. چربی ماهی و محصولات آبزیان غیراشباع است، در حالی که چربی موجود در گوشت قرمز و حتی گوشت سفید طیور به طور عمده چربی‌های اشباع شده است.

مصرف ماهی و سایر غذاهای دریایی نه تنها به حفظ سلامت قلب و جلوگیری از بیماری قلبی کمک می کند، بلکه مصرف آن توسط زنان باردار و شیرده موجب تقویت بینایی و رشد بهتر مغز جنین و نوزاد می شود.

مدت هاست که متخصصین علوم تغذیه غذاهای دریایی را به عنوان منابع عالی و کم چربی از پروتئین و سرشار از اسید چرب امگا 3 معرفی کرده اند.

 

چربی موجود در محصولات دریایی

ماهی و محصولات دریایی با وجود آن كه جزو مواد غذایی حیوانی هستند، ولی از نظر تركیب چربی با سایر مواد حیوانی متفاوت‌اند. چربی موجود در مواد غذایی حیوانی به طورعمده حاوی تركیباتی به نام اسیدهای چرب اشباع شده هستند كه این تركیبات موجب بالا بردن كلسترول و سایر چربی‌های نامطلوب خون می‌شوند.

بنابراین افراط در مصرف چربی‌های حیوانی، سلامت قلب و عروق را به خطر انداخته و در نهایت منجر به سكته‌های قلبی و مغزی می‌شود ولی چربی موجود در ماهی و دیگرآبزیان مشابه مواد گیاهی است.

اسیدهای چرب اشباع نشده به نام امگا 3 در آبزیان وجود دارد كه اثرات بسیار مهمی‌ در سلامت انسان به عهده دارند و در پیش‌گیری از بسیاری از بیماریها و كنترل و كمك به بهبود اختلالات و عوارض مختلف موثرند.

روغن ماهی نه تنها سرشار از اسیدهای چرب ضروری و لازم برای بدن و مفید برای حفظ سلامت قلب است بلکه هم چنین به بهبود اختلالات و مشکلات روانی مانند افسردگی، اختلال دو قطبی و شیزوفرنی کمک می‌کند.

 در ادامه چند خاصیت مهم و مفید روغن ماهی ارائه شده که عبارتند از:

پیشگیری از بیماری‌های قلبی و عروقی؛

 روغن ماهی نه تنها به پایین آمدن سطح تری گلیسیرید و کلسترول خون کمک می‌کند بلکه در جلوگیری از سفت شدن عروق و پیشگیری از ضربان غیرعادی قلب نیز نقش بسزایی دارد.

 پیشگیری از سرطان؛

روغن ماهی در پیشگیری از سه نوع سرطان شایع شامل سرطان سینه، روده بزرگ و پروستات مفید است. امگا 3 در واقع از تبدیل شدن سلولهای سالم و طبیعی به سلولهای سرطانی جلوگیری کرده و مانع از رشد غیرعادی سلولی می‌شود.

اُمگا 3 موجود در غذاهای دریایی، بدن را در مقابل سرطان و بیماری قند محافظت کرده وپیشرفت آلزایمر را در مراحل اولیه کند می کند.

 

 تنظیم کلسترول؛

یکی از خواص مهم و اصلی روغن ماهی این است که به تنظیم سطح کلسترول خون کمک می‌کند.وجود اسیدهای چرب EPA و DPA در روغن ماهی در تنظیم کلسترول نقش مهمی دارد.

 با روغن ماهی، لاغر شوید؛

مصرف ماهی به درمان فشار خون بالا و چاقی کمک می‌کند. یک رژیم غذایی خوب برای کاهش وزن اگر با مصرف مرتب مقدار مشخصی از ماهی همراه باشد بسیار موثرتر و موفق‌تر خواهد بود.

 درمان آرتریت (التهاب مفصلی)؛

روغن ماهی هم چنین برای درمان عارضه التهاب مفصلی نیز مفید است. مصرف بلند مدت از این روغن مفید در کاهش و یا حتی پیشگیری از دردهای ناشی از آرتریت تاثیر دارد.

 

سلامت چشم‌ها؛

 مصرف اسید چرب امگا 3 از چشم‌ها در برابرعارضه تحلیل نقطه ماکولار چشم جلوگیری می‌کند و همچنین خطر بروز سندرم خشکی چشم را کاهش می‌دهد.

تاثیر بر نابینایی دوران پیری؛

با مصرف روغن ماهی می توان با نابینایی دوران پیری مبارزه و از افزایش آن جلوگیری کرد.رژیم غذایی حاوی امگا 3 می تواند، خطر ابتلا به بیماری استحاله ماکولا را که از بیماری های شایع در دوران پیری است، کاهش دهد.

در این بیماری سلول های پشت چشم، آسیب دیده و سبب از بین رفتن دید مرکزی می شود.

 پیشگیری از اختلالات روانی؛

شماری از مطالعات پزشکی نشان داده است که مصرف روغن ماهی به کاهش خطر ابتلا به بیماری آلزایمر، زوال عقل و حتی شیزوفرنی کمک می‌کند.

تخفیف علایم بیماری شیزوفرنی؛

شیزوفرنی یك بیماری حاد روحی است كه علائم آن شامل هذیان گویی، نابهنجاری های

روانی و روگردانی ازاجتماع می باشد. شواهد بسیار زیادی نشان می دهند كه غیرطبیعی بودن تركیبات اسید چرب درغشای سلولی با بروز این بیماری درارتباط است. با مصرف روغن ماهی به میزان زیادی از شدت علایم این بیماری كاسته می شود.

 محققان به این نتیجه رسیده اند كه بیماری شیزوفرنی به طریقی با یك متابولیسم غیرطبیعی اسید چرب در ارتباط می باشد و همواره برروی آزمایش های كلینیكی برای شناسایی فواید نهفته در تجویزاسید چرب امگا 3 به منظور درمان این ناهنجاری، تأكید فراوان دارند.

 سلامت پوست و مو؛‌

امگا 3 به حفظ رطوبت در سلول‌های پوستی، تولید ماده مفید کلاژن و برطرف کردن لکه‌های پوستی کمک می‌کند و در نهایت موجب حفظ جوانی و شادابی در چهره می‌شود. در عین حال محتوای پروتئینی موجود در روغن ماهی به رشد موها و حفظ سلامت و تقویت آنها کمک می‌کند.

مقابله با فشار خون بالا؛

امگا 3 دارای خواص ضدالتهابی و ضدانعقادی است به همین سبب در کاهش فشار خون

نقش دارد.

 مقابله با آسم؛

روغن ماهی در بهبود مشکلات تنفسی نظیر آسم، بسیار تاثیرگذار است. این مکمل سودمند به کاهش حملات آسمی و تنفسی آسانتر کمک می‌کند.

 کمک به درمان ایدز؛

مطالعات انجام شده از سوی کارشناسان برنامه علوم تغذیه‌ای در لزینگتون ثابت کرده است که روغن ماهی با کاهش سطح تری گلیسیرید خون حتی در درمان ایدز نیز نقش موثر و مفیدی ایفا می‌کند.

سلامت ناخن‌ها؛

مصرف مداوم روغن ماهی به بهبود بافت و سلامت ناخن‌ها نیز کمک می‌کند و از این رو می‌توان از آن در تولید ترکیبات تقویت کننده ناخن‌ها استفاده کرد.

 سلامت استخوانها؛

 امگا 3 موجود در روغن ماهی به تنظیم تعادل املاح معدنی در استخوانها و بافتهای

اطراف آن کمک می‌کند.

 تاثیر خاص روغن ماهی در بهبود افسردگی؛

 افراد مبتلا به افسردگی اغلب با کاهش سطح اسید چرب EPA مواجه هستند. به این ترتیب روغن ماهی برای بهبود حال بیماران افسرده نیز مفید است.

 

مصرف روغن ماهی افسردگی پس از زایمان را كم مي كند؛

مصرف غذاها یا مكمل‌های غذایی غنی از اسیدهای چرب امگا 3 در دوران بارداری، خطر بروز علایم افسردگی پس از زایمان را كاهش می‌دهد.

افسردگی پس از زایمان در زنان، بیماری شایعی با درجات مختلف است كه در حدود 25 درصد از مادران به آن مبتلا می‌شوند و شامل اختلالات خواب و خوردن غذا، مشكلات عاطفی، از دست دادن اعتماد به نفس، اضطراب، سردرگمی، احساس گناه و افكار مربوط به خودكشی می‌شود.

 

بارداری سالم؛

از آنجا که اسید چرب DHA ‌موجود در روغن ماهی برای رشد چشم‌ها و مغز جنین مفید است لذا مصرف روغن ماهی برای زنان باردار نیز توصیه می‌شود. روغن ماهی از تولد زودرس یا تولد نوزاد زیر وزن طبیعی و نیز از سقط جنین جلوگیری می‌کند.

 تاثیر ضد التهابی؛

 روغن ماهی نقش موثری در کاهش التهاب در خون و بافت‌ها دارد. این مکمل برای بهبود اختلالات گوارشی، سندرم روده کوتاه و بیماریهای التهابی مزمن مفید است.

مصرف ماهي در كاهش التهابات مفصلي مثل روماتيسم تاثير بالايي داشته، بطوريكه نياز به مصرف كورتون در اين بيماران به ميزان قابل توجهي كاهش مي‌يابد.

 

 سلامت مغز و سیستم اعصاب؛

مصرف این مکمل به بهبود عملکرد مغز، تقویت حافظه و قدرت استدلال و تقویت قدرت

تمرکز کمک می‌کند. روغن ماهی جریان خون را بهبود می‌بخشد و حتی روی هورمونها و سیستم ایمنی بدن نیز تاثیرگذار است که در نهایت روی عملکرد مغز تاثیر می‌گذارد.

حفاظت در برابر دیابت نوع دوم؛

 التهاب در سلول‌های چربی منجر به بروز مقاومت انسولینی و در نهایت موجب ابتلا به

دیابت نوع دوم می‌شود. پزشکان تاکید دارند که روغن ماهی مانع از بروز التهاب در سلولهای چربی می‌شود و در نتیجه در پیشگیری از دیابت نوع دوم نقش دارد.

مقابله با آکنه؛

روغن ماهی حتی برای کاهش آکنه نیز مفید است چون حاوی اسید چرب EPA است و این اسید روی ترشحات غدد چربی در پیاز مو تاثیر می‌گذارد.

بهبود خلق؛

روغن ماهی علاوه بر کاهش افسردگی باعث تنظیم نوسانات خلقی شده و به بهبود خلق و افزایش روحیه کمک می‌کند.

مصرف آبزيان موجب طراوت و شادابي مي‌شود.

 

  1. بعد از خريدن ماهي و ميگو آن را سريعاً بسته‌بندي كرده و در فريزر قرار دهيد.
  2. اگر ماهي و ميگوي يخ زده خريداري كرده‌ايد، پيش از باز شدن يخ آن را به فريزر برسانيد.
  3. بسته‌ها را به اندازه نياز روزانه‌تان آماده كنيد تا مجبور به باز كردن چند باره يخ آن نشويد زيرا اين كار موجب فساد محصولات دريايي مي‌شود.
  4. ماهي و ميگوي تازه را بعد از شستن و قبل از طبخ درون دستمالي نخي قرار دهيد و چند ساعتي در يخچال بگذاريد با اين كار هم از فساد و بد بو شدن آنها جلوگيري كرده‌ايد و هم باعث شده‌ايد كه در هنگام سرخ كردن روغن كمتري ببرد.
  5. هواي درون بسته‌هاي حاوي ماهي و ميگو را قبل از قرار دادن در فريزر با دقت خالي كنيد.
  6. انجماد موجب متوقف شدن فعاليت ميكروبها مي‌شود پس بهترين راه نگهداري مي‌باشد.
  7. درجه حرارت نگهداري مواد يخ زده نبايد كمتر از منفي 15 درجه سانتيگراد باشد.
  8. هنگام استفاده از محصول منجمد شده بايد آن را از فريزر به يخچال انتقال داد تا يخ آن باز شود اين عمل موجب نگهداري رنگ، طعم و صرفه جويي در وقت است.
  9. هيچ گاه قطعات ماهي فريز شده را در آب باز نكنيد زيرا جذب آن موجب مي‌شود كه طعم آن تغيير كند اما اين كار درباره ماهي كامل اشكالي ندارد.

 

شيوه طبخ ماهي:

  1. ماهي وقتي جوشانده شود نسبت به حالت سرخ شده مفيدتر است.
  2. بهترين روش طبخ ماهي آزاد شيوه كبابي كردن، بخارپز كردن و گريل كردن است.
  3. براي از بين بردن بوي بد ماهي آن را قبل از طبخ به خوبي بشوييد و تميز كنيد و به هنگام طبخ از مواد معطري مانند پودر آويشن و يا سبزيجات معطر ديگري مانند مرزه، ترخون، ريحان، نعنا و امثال آن استفاده كنيد.
  4. روغن كمي كف تابه بريزيد و ماهي را درون آن قرار دهيد و در آن را ببنديد اينطوري هم ماهيتان مغز پخت مي‌شود و هم روغن به اطراف نمي‌پاشد.
  5. بعد از آبكش كردن برنج ماهي را كف قابلمه قرار دهيد و برنج را روي آن بريزيد.
  6. اگر كلسترول خونتان بالا است مي‌توانيد ماهي تان را با آبليموي تازه بخارپز كنيد.
  7. بوي نامطبوع ماهي را مي‌توان با افزودن كمي آبليمو، سركه يا هر ماده اسيدي خوراكي ديگري قبل از طبخ ماهي از بين برد.
  8. قرار دادن ماهي به مدت نيم ساعت درون ظرفي پر از شير هم مي‌تواند بوي نامطبوع آن را از بين ببرد.
  9. ماهي شير تقريباً بدون تيغ و بي آزار است، با گوشتي صورتي كه ضايعات كمي دارد همه جوره اش را هم درست مي‌كنند، سرخ كرده، بخار پز و كبابي
  10. حلوا را اغلب به صورت شكم خالي در روغن سرخ مي‌كنند.
  11. ماهي شوريده را مي‌توان درسته و با شكم خالي سرخ كرد.
  12. وقت پختن قليه ماهي با ماهي هامور پوست آن را نمي كنند چون حسابي لعاب بياندازد.
  13. بهتر است ماهي را به جاي سرخ كردن بخارپز كرد يا در مايكروفر و فر طبخ كرد اما براي سرخ كردن نيز بهتر است كف تابه را با گوجه‌فرنگي يا پياز با كمي روغن قرار دهيم تا ماهي عطر مطبوع بگيرد و كمي سرخ شود.
  14. نمك نزدن و يا كمتر زدن موجب حفظ ارزش غذايي ماهي مي‌شود.
  15. براي پختن ماهي بويژه آنهايي كه فريز شده‌اند بايد با توجه به ضخامت گوشت آن زمان پخت را طوري تنظيم كنيم كه نه خام بماند و نه بسوزد. براي ماهي به ضخامت 2 سانتي متر 22 دقيقه در فر ماندن، 11 دقيقه نيمه سرخ شده و 11 دقيقه بخارپز شدن كفايت مي‌كند.
بازگشت به صفحه اصلی سلامت

تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به گروه توسعه صنایع تحفه می باشد.